ГАНС-ГЕОРГ ВІК: “СЁНЬНЯ Ў БЕЛАРУСІ – АЎТАРЫТАРНЫ РЭЖЫМ” :: Хартыя'97 :: Навiны

У канцы сьнежня, пасьля чатырох гадоў працы ў Беларусі, кіраўнік місіі АБСЭ ў нашай краіне Ганс-Георг Вік пакідае рэспубліку. Напярэдадні свайго ад’езду дыплямат, якога Аляксандар Лукашэнка неаднаразова абвінавачваў у падтрымцы апазыцыі і ва ўмяшальніцтве ва ўнутраныя справы краіны, даў інтэрвію расейскай газэце "ИЗВЕСТИЯ".

--Што зьмянілася ў Беларусі за тыя чатыры гады, што вы тут працавалі?

--Павінен сказаць, што ў пачатку ўлады рэспублікі супрацоўнічалі з АБСЭ. Сумесна з намі выпрацоўвалі крокі па дэмакратызацыі грамадзтва. Але калі прыйшоў час прымаць канкрэтныя рашэньні напярэдадні мясцовых, парлямэнцкіх і прэзыдэнцкіх выбараў, урад так і не перайшоў да канкрэтных дзеяньняў. Разьвіцьцё грамадзянскай супольнасьці адбылося хутчэй насуперак, а ня дзякуючы намаганьням уладаў. Дзейсныя сёньня ў Беларусі дэмакратычныя сілы дасягнулі нямалых посьпехаў, аднак выйграць выбары яны могуць толькі пры ўмове, што ня будзе фальсыфікацыяў.

--Ці нармалізуюцца ў хуткай будучыні зносіны паміж эўрапейскімі структурамі й афіцыйным Менскам?

--Гэтыя зносіны зьменяцца, калі беларускія ўлады зробяць адпаведныя крокі. Спадзяюся, яны гэта разумеюць. У апошні час нават не імкнуліся даведацца пра мой пункт глуджаньня па гэтым пытаньні. Пакуль падставаў для аптымізму нямшмат.

--Як, на вашу думку, будуць разьвівацца падзеі ў рэспубліцы?

--Калі арыентавацца на заходнеэўрапескі досьвед, то апазыцыя павінна ў любы момант быць гатовай стаць правячай сілай і ўзяць на сябе ўсю адказнасьць за кіраваньне краінай. Што да аўтарытарных рэжымаў, то тут кіраўніцтва Беларусі зноў выкажа гатоўнасьць больш цесна супрацоўнічаць з краінамі Захаду, як гэта ўжо было ў 1999 годзе.

--Як вынікае, вы характарызуеце рэжым Аляксандра Лукашэнкі як аўтарытарны?

--Я расцэньваю сёньняшнюю сыстэму ўладу ў Беларусі як аўтарытарны рэжым. Не дыктатарскі.

--З чым бы вы маглі параўнаць сёньняшнюю палітычную сыстэму Беларусі?

--Рэспубліка сёньня ў пэўнай ступені нагадвае былы СССР. Тут адбылася канцэнтрацыя заканадаўчай, судовай і выканаўчай улады ў рамках інстытута прэзыдэнцтва. У СССР гэта было ў рамках КПСС.

Даведка “Известий”

Ганс-Георг Вік на дыпляматычнай службе з 1954 году. Працаваў амбасадарам ФРГ у Іране, а з 1977 па 1980 год – у СССР. Пасьля напрацягу пяці гадоў быў сталым прадстаўніком Нямеччыны ў НАТА. З 1990 па 1993 год ачольваў амбасаду сваёй краіны ў Індыі. З 1998 году – кіраўнік Кансультатыўна-назіральнай групы АБСЭ ў Менску.