Вы находитесь на старой версии сайта "Хартия'97 - НовостиБеларуси". Замените, пожалуйста, адрес сайта Хартии в закладках. Для перехода на новый сайт нажмите здесь.
За тры апошнія месяцы леташняга году рэйтынг Аляксандра Лукашэнкі нязначна падвысіўся. Такія вынікі апытаньня, праведзенага ў сьнежні незалежным інстытутам сацыяльна-эканамічных і палітычных дасьсьледаваньняў. Зь верасьня па сьнежань 2002 году палітычны рэйтынг Лукашэнкі вырас з 27 да 30,5 адсоткаў. Нявыключана, што прычына росту рэйтынгу заключаецца ў павелічэньні сярэдніх заробкаў, пра якія пераможна рапартаваў урад. Аднак паводле ацэнак міжнародных фінансавых арганізацыяў, леташняе падвышэньне заробкаў у Беларусі можа негатыўна паўплываць на эканамічную сытуацыю ў будучыні, але на кароткі час яно, безумоўна, павялічвае сымпатыі да ўлады.
8 студзеня сябра Палітрады АГП, адвакат Яўген Лабановіч атрымаў ад старшыні суда Цэнтральнага раёну Менску Пятра Кіркоўскага падпісанае ім вызначэньне аб адмаўленьні распачаць грамадзянскую справу па скарзе лідэра фракцыі Саюзу правых сілаў у расейскай Дзярждуме Барыса Нямцова на неправамоцнае рашэньне аб ягонай дэпартацыі за межы Беларусі 23 кастрычніка 2002 году.
У размове са стразбурскім карэспандэнтам ”Frankfurter Rundschau” вядомы нямецкі палітык дазваляе сабе надзвычай рэзкія меркаваньні адносна ўсходнепалітычнай лініі кіраўніцтва Нямеччыны. Вольфганг Бэрэндт крытыкуе Бэрлін за недаацэнку такога інстытуту як Рада Эўропы і недахоп увагі да беларускага пытаньня.
Адміністрацыя Джорджа Буша паведаміла аб намеры правесьці кансультацыі з урадамі эўрапейскіх краін, каб “разгледзіць пытаньне аб адмене абмежаваньняў на выдачу візаў для высокапастаўленых прадстаўнікоў ураду Беларусі, уведзеных у мінулым месяцы ЗША і дзяржавамі ЭЗ”. Як перадае карэспандэнт РІА "Новости", пра гэта гаворыцца ў распаўсюджаным ЗША паведамленьні дзярждэпартамэнту ЗША, у якім падкрэсьлена, што адміністрацыя Буша “вітае рашэньне” ўладаў Беларусі аднавіць працу прадстаўніцтва АБСЭ ў Менску.
Пэрспэктывы разьвіцьця адносінаў Беларусі з эўрапейскай супольнасьцю ў 2003 годзе не шмат абяцаюць, лічыць былы кіраўнік Кансультатыўна-назіральнае групы АБСЭ ў Беларусі Ганс-Георг Вік. У інтэрвію БелаПАН ён адзначыў, што на дадзены момант адсносіны паміж Беларусьсю і эўрапейскімі інстытутамі “напружаныя”. “Пасьля прэзыдэнцкіх выбараў 2001 году Аляксандар Лукашэнка ініцыяваў жорсткія меры супраць грамадзкіх арганізацыяў, якія падтрымліваюць апазыцыю, а таксама супраць незалежных СМІ, - сказаў Вік. – Тым самым, Лукашэнка ўсё больш і больш адварочвае краіну ад прынцыпаў дэмакратычных трансфармацыйных працэсаў, усталяваных АБСЭ і эўрапейскай супольнасьцю”.
З дэпутата Вярхоўнага Савета 13-га скліканьня Андрэя Клімава зьнялі пакараньне, што было накладзена на яго тры гады таму Ленінскім судом Менску. Аднак, паводле дэкрэту Аляксандра Лукашэнкі, Андрэю Клімаву забаронена пакідаць Беларусь.
Летась 26 сьнежня падчас прэсавай канфэрэнцыі міністар унутраных справаў Беларусі Ўладзімер Навумаў заявіў у адказ на пытаньне карэспандэнта Радыё Свабода, што Беларусь гатовая запрасіць замежных адмыслоўцаў для ўдзелу ў расьсьледаваньні гучных зьнікненьняў, калі ёй будуць прыведзеныя падобныя прыклады ў міжнароднай практыцы. У адказ на гэтую заяву амбасада ЗША праінфармавала МЗС Беларусі пра чатыры падобныя выпадкі.
Аксана Новікава, якая абвінавачваецца ў паклёпе на Аляксандра Лукашэнку, хутка паўстане перад судом. Падставаю для крымінальнай справы сталі ўлёткі, у якіх, у прыватнасьці, сьцьвярджалася аб датычнасьці Аляксандра Лукашэнкі да зьнікненьня апазыцыйных дзеячоў.
Гэты крок Славамір Адамовіч патлумачыў Радыё Свабода “немагчымасьцю далей жыць і працаваць у краіне, дзе не паважаецца свабода і дэмакратыя”. Цяпер Адамовіч знаходзіцца ў адным зь лягераў уцекачоў на поўначы Нарвэгіі. Вырашэньня свайго лёсу ён будзе чакаць яшчэ больш за паўгода.
Днямі два барысаўскія апазыцыянэры — Ігар Закрэўскі й Сяргей Пезкін — папрасілі палітычнага прытулку на Захадзе. Як паведамляе Радыё Свабода, Ігар Закрэўскі папрасіў прытулку ў Нямеччыне, а Сяргей Пезкін са сваім 14-гадовым сынам — у Бэльгіі. Ігар Закрэўскі й Сяргей Пезкін цягам апошняга году правялі тры пікеты — адзін ля расейскай амбасады супраць анэксіі Беларусі, за які атрымалі 10 сутак арышту, і два пікеты — супраць новага закону пра веравызнаньні.
Прадстаўнікі Камітэту дзяржаўнага кантролю арыштавалі апаратуру коштам прыкладна 15 тысяч даляраў, якой карысталіся сябры Саюзу кінэматаграфістаў. Афіцыйная прычына арышту — апаратура не была залічаная на балянс Саюзу. Але кінарэжысэр Юры Хашчавацкі не выключае, што акцыя дзяржаўных кантралёраў мела палітычны характар.
Сьледчая група пракуратуры Рэспублікі Беларусь завяршыла расьсьледаваньне крымінальнай справы адносна былога генэральнага дырэктара рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства “Менскі трактарны завод” Міхаіла Лявонава. Як паведамляе прэсавы цэнтар пракуратуры, “Лявонаву М.В. прад’яўленае абвінавачваньне ў зьдзяйсьненьні крадзяжу шляхам злоўжываньня службовымі паўнамоцтвамі ў асабліва буйным памеры, атрыманьні хабараў, ухіленьні ад уплаты падаткаў і шэрагу іншых злачынстваў. Крымінальная справа па абвінавачваньні Лявонава М.В. 3 студзеня 2003 г. накіраваная для судовага разьбіральніцтва ў Вярхоўны суд Рэспублікі Беларусь”. Мера пакараньня Лявонаву застаецца ранейшай – утрыманьне пад вартай.
5 студзеня адбылася тэлефонная размова паміж Аляксандрам Лукашэнкам і Ўладзімерам Пуціным. Кіраўнікі дзяржаваў, акрамя ўсяго іншага, абмеркавалі пытаньні надыходзячага візыту прэзыдэнта Расейскай Федэрацыі ў Беларусь. Кіраўнікі дзьвюх краінаў дамовіліся аб тым, што двухдзённы візыт пачнецца 19 студзеня, а 20 студзеня пройдзе паседжаньне Вышэйшай дзяржаўнай рады “саюзнае дзяржавы”.
39 адсоткаў апытаных сацыёлягамі жыхароў Менску лічаць, што вынікі выбараў у мясцовыя Саветы дэпутатаў Беларусі 2 сакавіка 2003 году ня будуць падтасаванымі. Прычым толькі 18 адсоткаў цалкам перакананыя ў гэтым, а 21 адсотак рэспандэнтаў лічыць, што “хутчэй ня будуць, чым будуць” падтасаваныя. Супрацьлеглай думкі трымаецца 32 адсоткі апытаных менчукоў. Пры гэтым 14 адсоткаў упэўненыя, што вынікі выбараў будуць падтасаваныя, а 18 адсоткаў адзначылі, што вынікі “хутчэй будуць, чым ня будуць” сфальшаваныя.
Больш за палову – 54 адсоткі – апытаных сацыёлягамі жыхароў беларускай сталіцы намерваюцца прыняць удзел у галасаваньні на выбарах у мясцовыя Саветы дэпутатаў, якія пройдуць 2 сакавіка 2003 году. 24 адсоткі апытаных гараджан не зьбіраюцца ў іх удзельнічаць, і столькі сама ня здолелі спрагназаваць свае дзеяньні ў час надыходзячых выбараў. Такія вынікі апытаньня, праведзенага ў канцы мінулага году сацыялягічнай службай “Зеркало” інфармацыйнай кампаніі БелаПАН сярод 500 менчукоў 18 гадоў і старэй.
Амбасада ФРГ у Беларусі будзе выконваць функцыю лякальнага прадстаўніцтва Эўрапейскага зьвязу ў рэспубліцы з 1 студзеня па 30 чэрвеня 2003 году. Як паведамілі ІА "Росбалт" у нямецкай амбасадзе, такое рашэньне прынятае па ўзгадненьні з урадам Грэцыі, якая ў першае паўгодзьдзе ажыцьцяўляе старшынства ў ЭЗ, а таксама адпаведнымі органамі Эўразьвязу ў Брусэлі. Нагадаем, што ў 2002 годзе функцыю лякальнага прадстаўніцтва ЭЗ ў Менску выконвала амбасада Італіі ў Беларусі.
Новым прэзыдэнтам Літвы абраны экс-прэм’ер, чалец сэйму Літвы Роландас Паксас, паведамілі ў галоўнай выбарчай камісіі рэспублікі. Паводле папярэдніх дадзеных аб выніках другога тура выбараў, што паступілі ў выбаркам з усіх 2015 выбарчых участкаў, у нядзелю за Паксаса прагаласавалі 54,35% выбарцаў, за дзейнага прэзыдэнта Літвы Валдаса Адамкуса – 44,63%.
У сувязі з надыходзячым уступленьнем у ЭЗ і НАТО Латвія будзе распрацоўваць новую замежнапалітычную канцэпцыю. Пра гэта, як перадае карэспандэнт РІА "Новости", паведаміла міністар замежных справаў Латвіі Сандра Калніэтэ ў апублікаваным у панядзелак інтэрвію расейскай газэце ў Рызе “Телеграф”. Паводле Калніэтэ, распрацоўка новай замежнапалітычнай канцэпцыі абумоўленая тым, што ўжо дасягнутыя мэты, якія пасьля аднаўленьня незалежнасьці Латвія лічыла прыярытэтнымі – краіна запрошаная ўступіць у ЭЗ і НАТО.
Беларусь і Арганізацыя па бясьпецы й супрацоўніцтву ў Эўропе дамовіліся пра вяртаньне ў Менск эўрапейскіх назіральнікаў. Згодна падпісанаму 31 сьнежня мэмарандума, новая місія АБСЭ ў Беларусі павінна штогод аднаўляць свой мандат, а ейныя супрацоўнікі ня будуць мець дыпляматычнага статуса. Кіраўніцтва Беларусі стаяла на тым, каб прадстаўніцтва АБСЭ ня “ўмешвалася ва ўнутраныя справы краіны”. На думку беларускіх уладаў, супрацоўнікі арганізацыі павінны надзяляць менш увагі праблемам, зьвязаным з захаваньнем правоў чалавека і дэмакратычным пераўтварэньням у краіне. Замест гэтага, лічаць у МЗС Беларусі, місія АБСЭ павінна супрацоўнічаць зь беларускімі ўладамі.
Бадай, любая эўрапейская краіна палічыла б за камплімэнт у свой адрас фразу “ўсе нармалёва, нічога не адбылося” ў якасьці карактарыстыкі адыходзячага году. Яно і зразумела – стабільнае і спакойнае жыцьцё Эўрапейскай супольнасьці не прадугледжвае ўзрушэньняў. Увогуле, рэспубліка Беларусь таксама пражыла год 2002 без здарэньняў. Аднак наўрадці гэты факт зьяўляецца камплімэнтам для краіны: “нічога не адбылося” азначае для Беларусі, як мінімум, працяг, а хутчэй нават паглыбленьне сацыяльна-эканамічнага застою. І ўжо дакладна пра “беларускае жыцьцё 2002” нельга сказаць “нармалёвае”.
Беларусь цалкам пагасіла запазычанасьць за 2002г. за энэргарэсурсы, пастаўленыя Расеяй. Як паведамілі ў Міністэрстве энэргетыкі рэспублікі, да 31 сьнежня заставалася запазычанасьць за прыродны газ перад ЗАТ “Транс Нафта” ў памеры $6,9 млн.
Была зьмененая Ўстава аб парадку ажыцьцяўленьня розьнічнага гандлю і аказаньня паслуг грамадзянам за замежную валюту на тэрыторыі Рэспублікі Беларусь ад 23.12.97г. (пратакол №28.5). Як паведамілі карэспандэнту ІА “ЭКОПРЕСС” у Нацыянальным банку, спыняецца выдача Нацыянальным банкам ліцэнзіяў на рэалізацыю за замежную валюту паліва (бензін, дызельнае паліва, звадкаваны газ) на аўтазаправачных станцыях. Ліцэнзіі, атрыманыя раней, будуць адазванымі яго Галоўнымі кіраваньнямі па меры сыходу іх тэрміну дзеяньня.
Нягледзячы на даручэньне Аляксандра Лукашэнкі, ураду і органам дзяржаўнага кіраваньня на месцах не ўдалося ліквідаваць запазычанасьць па заробку да 1 студзеня. Аб’ём нявыплачанага суб’ектамі гаспадараньня заробку складае каля 10 мільярдаў рублёў.
У 2003 годзе адбудзецца рост коштаў на прадукты харчаваньня і вопратку, а таксама тарыфаў на квартплату і энэрганосьбіты. Такую думку выказалі, адпаведна, 88 і 87 адсоткаў менчукоў падчас апытаньня грамадзкае думкі, праведзенага 22-25 сьнежня 2002 году супрацоўнікамі сацыялягічнай службы “Зеркало” інфармацыйнай кампаніі БелаПАН.
Запасы гатовай прадукцыі ў беларускіх прамысловых прадпрыемстваў на 1 сьнежня 2002 году склалі 1091,4 мільярды рублёў у дзейных коштах ці 71,9% ад сярэднемесяцовага аб’ёму вытворчасьці, паведамілі “Медиафакту” ў Міністэрстве статыстыкі і аналізу рэспублікі.
У сярэднем на 20 адсоткаў вырас у 2002 годзе курс даляра ЗША да беларускага рубля (у 2001 годзе - на 33 адсоткі). Больш заўважна - на 21,5 адсоткі – даляр ЗША падаражэў на таргах Беларускай валютна-фондавай біржы (з 1.580 да 1.920 рублёў). Найбольшы прырост курса зафіксаваны ў студзені (на 3,9 адсоткі), найменшы – у верасьні і сьнежні (на 0,9). Біржавы курс эўра павялічыўся за год на 43,1 адсоткі (з 1.393 да 1.994 рублёў), расейскага рубля - на 15,5 адсоткі (з 52,31 да 60,41).
З 2003 году на тэрыторыі Беларусі ня будзе адбывацца рэтрансьляцыя праграмаў расейскіх радыёстанцыяў “Маяк”, “Голос России” і “Юность” на УКВ-частотах дыяпазону 65-74 МГц. Як паведамілі ІА "Росбалт" у аддзеле па сувязях з грамадзкасьцю Нацыянальнай Дзяржаўнай тэлерадыёкампаніі Беларусі, такое рашэньне прынятае “ў сувязі з разьвіцьцём рэгіянальнага радыёвяшчаньня, а таксама пашырэньнем вяшчаньня радыёстанцыі “Сталіца”. У выніку у беларускім радыёэтыры зараз вельмі цяжка знайсьці радыёстанцыі за выключэньнем музычна-забаўляльных. А некалькі месяцаў таму беларускі бок значна скараціў аб’ёмы рэтрансьляцыі на тэрыторыю рэспублікі праграмаў расейскіх тэлеканалаў – 1-га, РТР, “Культуры” і НТВ, паведамляе ИТАР-ТАСС.
, iнформэр
