Андрэй Саньнікаў: «Гэта даніна павагі да мужнасьці і годнасьці» :: Хартыя'97 :: Навiны

Аргкамітэт грамадзянскай ініцыятывы “Хартыя’97” абвясьціў ляўрэатаў Нацыянальнай прэміі ў галіне правоў чалавека за 2005 год. Імі сталі палітвязьні Мікола Статкевіч, Павал Севярынец, Сяргей Скрабец, Мікола Аўтуховіч, Андрэй Клімаў, а таксама Саюз палякаў Беларусі і Нацыянальны гуманітарны ліцэй імя Якуба Коласа, якія працягваюць сваю дзейнасьць пад ціскам уладаў. Прэмія была заснаваная “Хартыяй’97” у 1998 годзе.

Каардынатар Хартыі’97 Андрэй Саньнікаў зазначыў «Радыё Свабода», што нават сьпіс сёлетніх ляўрэатаў яскрава сьведчыць, наколькі пагоршылася сытуацыя з правамі чалавека ў Беларусі:

“Акрамя двух арганізацыяў, усе ляўрэаты знаходзяцца ў турме ці “на хіміі”. Тое, што адзначаныя гэтыя людзі,– гэта даніна павагі да іх мужнасьці і годнасьці. Але гэта і сьведчаньне пра тое, што і менавіта такім шляхам, праз арышт, праз затрыманьне, праз турму можна шукаць праўду, бараніць свае правы”.

Двое зь сёлетніх ляўрэатаў Хартыі’97 – Сяргей Скрабец і Мікалай Аўтуховіч – у турме адстойвалі свае правы праз шматдзённую галадоўку пратэсту, ставячы сваё здароўе і жыцьцё пад пагрозу.

Іншы палітвязень Мікола Статкевіч зазначыў, што дзякуючы менавіта “Хартыі’97” і незалежнай прэсе, якія стала надавалі ўвагу, яму ўдалося палепшыць умовы свайго ўтрыманьня на так званай “хіміі”. Спадар Статкевіч пільна сочыць за сытуацыяй і ў Баранавічах, і ўва ўсёй краіне:

“Людзі напалоханыя. Да мяне вельмі часта прыходзяць і актывісты дэмакратычных арганізацый, і проста жыхары гэтага гораду, і я вымушаны неяк супакойваць іх, неяк абнадзейваць, але сытуацыя пагаршаецца, і апошнія законапраекты – гэта ўжо культывацыя страха. Безумоўна, дэмакратычныя сілы не павінны саступаць”, -- кажа Мікола Статкевіч.

Непрызнаная ўладамі старшыня Саюзу палякаў Беларусі Анжаліка Борыс лічыць сумным, што ў цэнтры Эўропы даводзіцца дамагацца выкананьня правоў чалавека, свабоды слова і сходаў:

“Мы імкнёмся захаваць, нягледзячы на існуючыя абставіны, адзінства арганізацыі, якая трымаецца ў асноўным на нашых людзях, і працягваць працу, не ведаю, як гэта доўга будзе і наколькі гэта будзе нам магчыма. Але мяркую, што кожны павінен мець сілы, каб змагацца за свае правы”, -- сказала “Радыё Свабода” Анжаліка Борыс.

Дырэктар закрытага ўладамі Нацыянальнага гуманітарнага ліцэю Ўладзімер Колас мяркуе, што сьпіс ляўрэатаў красамоўна сьведчыць аб сытуацыі ў Беларусі, калі рэальная пагроза паўстала перад усімі, хто мае альтэрнатыўны пукнт погляду. Але ягоны ліцэй будзе дзейнічаць надалей:

“У нас было ад самага пачатку цьвёрдае рашэньне працаваць да апошняга, пры любых умовах, пакуль мы фізычна можам гэта рабіць. І мы гэта робім: дзеці вучацца з задавальненьнем, выкладчыкі працуюць таксама. Пакуль ліцэй жыве”, -- сказаў Ўладзімер Колас.