Еўропа чакае ад беларускіх улад дэмакратычных зменаў :: Хартыя'97 :: Навiны

Калі Беларусь прадэманструе гатоўнасць да супрацоўніцтва з ЕЗ, дыялог з краінай павінен праводзіцца паслядоўна і на аснове строгіх умоў. Пра гэта паведаміў 8 лютага ў Брусэлі падчас адкрыцця ў Еўрапарламенце слухання па Беларусі, прэзідэнт Еўрапейскага парламента Ганс-Герт Потэрынг. Ад імя дэпутатаў прэзідэнт Еўрапарламента заклікаў Аляксандра Лукашэнку “адкрыць дзверы турмаў і неадкладна вызваліць усіх палітычных зняволеных”.

На думку кіраўніка Еўрапарламента, пакуль неабходна працягваць палітыку ізаляцыі прадстаўнікоў “недэмакратычнага беларускага рэжыму” і паралельна падтрымліваць грамадзянскую супольнасць, незалежныя СМІ ў Беларусі і для Беларусі, а таксама беларускіх студэнтаў, паведамляе БелаПАН.

У сваім выступе кіраўнік ПАСЕ Рэнэ ван дэр Ліндэн адзначыў, што “першы крок у сённяшняй сітуацыі за ўрадам Беларусі, які павінен паказаць гатоўнасць да дыялогу”.

Рэнэ ван дэр Ліндэн падкрэсліў, што ізаляцыя Беларусі не прынесла неабходных вынікаў, і паведаміў пра важнасць пакрокавай палітыкі ў дачыненні рэспублікі і працяг ціску на Расею. Ён раскрытыкаваў еўрапейскую візавую палітыку, якая, па яго словах, “стварае падабенства новай раздзяляльнай лініі”, і заклікаў адкрыць межы для беларускіх студэнтаў.

Хельга Шмід, кіраўніца аддзела планавання Рады ЕЗ – прадстаўніца вярхоўнага камісара ЕЗ па агульнай знешняй палітыцы і бяспецы па Беларусі, выказалася за выкарыстанне ўсіх наяўных у Еўразвяза магчымасцяў, для таго каб наладзіць стасункі з Беларуссю. Пры гэтым яна адзначыла, што дыялог павінен быць заснаваны на еўрапейскіх каштоўнасцях, а прадуктыўныя стасункі выгодныя і Беларусі і ЕЗ.

Шмід заклікала еўрапейскіх палітыкаў “не пакідаць спроб нармалізацыі стасункаў з Беларуссю”. Па яе словах, стасункі паміж Еўрапейскім звязам і афіцыйным Менскам залежаць ад становішча ў самой Беларусі, а не ад яе ўзаемінаў з іншымі краінамі.

Як паведамляе БелаПАН, на слуханнях у Еўрапарламенце па Беларусі выступілі таксама кіраўнік генеральнага дырэктарата па знешняй палітыцы Еўрапейскай камісіі Энэка Ландабуру і намеснік дзяржсакратара Злучаных Штатаў Дэвід Крэмер. Яны паведамілі, што Еўразвяз і ЗША чакаюць ад беларускіх уладаў крокаў па нармалізацыі стасункаў з сусветнай супольнасцю.

“Мяч на палітычным полі беларускага ўрада”, – адзначыў Э.Ландабуру і нагадаў пра новую стратэгію ЕЗ у дачыненні Беларусі, якая “яшчэ не страціла сваёй значнасці”.

Еўрапейскі дыпламат лічыць, што Беларусь цяпер знаходзіцца на перакрыжаванні і можа “пайсці па новым шляху развіцця”. “Відавочна, што Беларусь павінна плаціць больш высокую цану за расейскі газ, што адаб’ецца на эканамічным росце рэспублікі, яе эканоміцы і росце ВУП”, – сказаў Ландабуру. На яго думку, Беларусь менавіта цяпер можа стаць на шлях эканамічных рэформ, адыйсці ад эканомікі камандна-адміністрцыйнага тыпу і гарантаваць энергетычную бяспеку.

Э.Ландабуру таксама выказаўся за фінансавую падтрымку “тых беларусаў, якія змагаюцца за свабоду і дэмакратыю”.

Па словах намесніка дзяржсакратара ЗША, Злучаныя Штаты актыўна выступаюць за падтрымку НГА ў Беларусі і дэмакратызацыю краіны. Гэта мае мэтай развіццё грамадзянскай супольнасці, падтрымку незалежных радыё і тэлебачання, навучанне маладых палітычных лідэраў, падтрымку “незалежных галасоў, якія гатовыя распавесці праўду пра тое, што адбываецца ў Беларусі”, сказаў Крэмер.

Дыпламат адзначыў, што палітыка ЗША у дачыненні Беларусі пакрокавая, аднак амерыканскі ўрад не атрымаў пацверджанняў таму, што беларускія ўлады гатовыя да збліжэння або зацікаўленыя ў ім. “Заявы беларускага боку пра гатоўнасць да дыялогу разыходзяцца з дзеяннямі”, – канстатаваў Крэмер.

Ён падкрэсліў, што Акт аб дэмакратыі ў Беларусі–2 дае амерыканскім уладам дадатковыя інструменты для падтрымкі тых, хто мае мэтай дэмакратызацыю краіны, паведамляе БелаПАН.

Наконт праблем у беларуска-еўрапейскіх стасунках, амерыканскі дыпламат заявіў, што пераменам ў іх павінны папярэднічаць “рэальныя сур’ёзныя змены”. Сярод іх Крэмер вылучыў вызваленне палітычных зняволеных, выключэнне ціску на грамадзянскую супольнасць і незалежныя СМІ, а таксама правядзенне свабодных і справядлівых выбараў.